Η απώλεια μιας θέσης εργασίας δεν σημαίνει αυτόματα ότι ο πρώην εργαζόμενος δικαιούται επίδομα ανεργίας. Για να λάβει την παροχή από τη ΔΥΠΑ, πρέπει να πληροί συγκεκριμένες προϋποθέσεις και να ακολουθήσει ορισμένα βήματα, με πρώτο την εγγραφή του στο Ψηφιακό Μητρώο της Υπηρεσίας.
Το πρώτο βήμα για όποιον μένει χωρίς εργασία είναι η έκδοση της ψηφιακής κάρτας ανεργίας της ΔΥΠΑ. Η διαδικασία γίνεται ηλεκτρονικά μέσω των e-services της ΔΥΠΑ, με χρήση των κωδικών TAXISnet. Η ψηφιακή κάρτα μπορεί να αποθηκευτεί και στο Gov.gr Wallet και έχει διάρκεια ισχύος τριών μηνών. Η ανανέωσή της γίνεται ηλεκτρονικά ή μέσω ΚΕΠ, από 20 ημέρες πριν από τη λήξη της έως και την ημέρα που λήγει. Αν η ανανέωση δεν γίνει έγκαιρα, ο άνεργος διαγράφεται αυτόματα από το Ψηφιακό Μητρώο.
Ποιοι δικαιούνται το τακτικό επίδομα ανεργίας
Η κάρτα ανεργίας από μόνη της δεν αρκεί για την καταβολή επιδόματος. Το τακτικό επίδομα αφορά πρώην μισθωτούς των οποίων η σύμβαση έληξε ή καταγγέλθηκε από τον εργοδότη. Δεν χορηγείται σε περίπτωση οικειοθελούς αποχώρησης. Παράλληλα, απαιτείται να έχουν καταβληθεί οι προβλεπόμενες ασφαλιστικές εισφορές και να πληρούνται οι απαιτούμενες ημέρες ασφάλισης.
Για όσους λαμβάνουν επίδομα ανεργίας για πρώτη φορά, απαιτούνται:
- τουλάχιστον 125 ημέρες εργασίας στο κρίσιμο 14μηνο, χωρίς να υπολογίζονται οι δύο τελευταίοι μήνες πριν από τη λήξη ή την καταγγελία της εργασίας,
- και 80 ημέρες εργασίας σε καθένα από τα δύο προηγούμενα έτη.
Υπάρχει και εναλλακτική προϋπόθεση, με τουλάχιστον 200 ημέρες εργασίας μέσα στην προηγούμενη διετία. Για τους οικοδόμους απαιτούνται 180 ημέρες. Για όσους έχουν λάβει επίδομα ανεργίας στο παρελθόν, απαιτούνται τουλάχιστον 125 ημέρες εργασίας στο κρίσιμο 14μηνο, ή 100 για τους οικοδόμους, ενώ δεν πρέπει να έχουν λάβει περισσότερα από 400 ημερήσια επιδόματα ανεργίας κατά την προηγούμενη τετραετία.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στην προθεσμία υποβολής της αίτησης. Η αίτηση για το τακτικό επίδομα ανεργίας πρέπει να κατατεθεί εντός 60 ημερών από την επομένη της λύσης ή της λήξης της εργασιακής σχέσης. Η διάρκεια της τακτικής επιδότησης εξαρτάται από τον αριθμό των ημερών εργασίας και μπορεί να κυμαίνεται από 5 έως 12 μήνες.
Ενδεικτικά, από 125 έως 149 ημέρες εργασίας αντιστοιχούν σε επιδότηση 5 μηνών, ενώ με 250 ημέρες και άνω η επιδότηση μπορεί να φτάσει τους 12 μήνες. Από την 1η Απριλίου 2026, το πλήρες βασικό μηνιαίο επίδομα ανέρχεται σε 565 ευρώ, για τους δικαιούχους που πληρούν το σχετικό εισοδηματικό κριτήριο.
Το ποσό προσαυξάνεται κατά 10% για κάθε προστατευόμενο μέλος. Έτσι, τα ποσά διαμορφώνονται ως εξής:
- χωρίς προστατευόμενα μέλη: 565 ευρώ
- με 1 μέλος: 621,50 ευρώ
- με 2 μέλη: 678 ευρώ
- με 3 μέλη: 734,50 ευρώ
*Στα ποσά αυτά προστίθενται, όπου προβλέπεται, οι αναλογίες των Δώρων Πάσχα και Χριστουγέννων.
Τι ισχύει για τους ελεύθερους επαγγελματίες
Ειδική παροχή προβλέπεται και για ορισμένες κατηγορίες αυτοαπασχολούμενων, πρώην ασφαλισμένων σε ΟΑΕΕ, ΕΤΑΑ και ΕΤΑΠ-ΜΜΕ. Το ειδικό βοήθημα ανέρχεται σε 565 ευρώ τον μήνα, εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες ασφαλιστικές και εισοδηματικές προϋποθέσεις. Στη συγκεκριμένη παροχή δεν προβλέπονται οι ίδιες προσαυξήσεις για προστατευόμενα μέλη ή τα Δώρα Πάσχα και Χριστουγέννων.
Τι ισχύει για τους μακροχρόνια ανέργους
Μετά την ολοκλήρωση της 12μηνης τακτικής επιδότησης, οι μακροχρόνια άνεργοι μπορούν, εφόσον πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια, να λάβουν επίδομα 200 ευρώ τον μήνα για έως 12 μήνες. Για τη συγκεκριμένη παροχή ισχύει εισοδηματικό όριο 10.000 ευρώ, το οποίο προσαυξάνεται κατά 586,08 ευρώ για κάθε παιδί.
Προβλέπεται επίσης εφάπαξ οικονομική ενίσχυση 300 ευρώ για μη επιδοτούμενους ανέργους που έχουν συμπληρώσει περισσότερα από πέντε χρόνια συνεχούς ανεργίας. Βασική προϋπόθεση είναι, μεταξύ άλλων, η κατάρτιση Ψηφιακού Ατομικού Σχεδίου Δράσης, καθώς και η τήρηση των προβλεπόμενων εισοδηματικών κριτηρίων.
Παράλληλα βρίσκεται σε εφαρμογή το πιλοτικό πρόγραμμα επιδότησης ανεργίας, το οποίο μπορεί να προσφέρει στήριξη για διάστημα από 3 έως και 24 μήνες, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά και το ασφαλιστικό ιστορικό του δικαιούχου. Για τη συμμετοχή απαιτούνται, μεταξύ άλλων, τουλάχιστον 175 ημέρες ασφάλισης στο προηγούμενο 14μηνο και να μην έχει καταβληθεί επίδομα ανεργίας κατά την προηγούμενη τετραετία.
Το συγκεκριμένο επίδομα είναι «εμπροσθοβαρές», δηλαδή το ποσό είναι υψηλότερο κατά τους πρώτους μήνες και μειώνεται σταδιακά. Το σταθερό μέρος ξεκινά από περίπου 719 ευρώ κατά το πρώτο τρίμηνο και μειώνεται σταδιακά, φτάνοντας έως τα 205,50 ευρώ κατά τους μήνες 19 έως 24. Στο ποσό μπορεί να προστεθεί και μεταβλητό μέρος, το οποίο συνδέεται με τα χρόνια ασφάλισης του δικαιούχου.
Οι παροχές της ΔΥΠΑ καταβάλλονται μέσω προπληρωμένης κάρτας. Οι δικαιούχοι μπορούν να πραγματοποιούν ανάληψη μετρητών έως και για το 50% του ποσού που λαμβάνουν. Το υπόλοιπο ποσό χρησιμοποιείται μέσω ηλεκτρονικών συναλλαγών για την αγορά προϊόντων και υπηρεσιών. Από τον συγκεκριμένο περιορισμό εξαιρούνται τα άτομα με οπτική αναπηρία άνω του 80%.
Για όσους χάνουν την εργασία τους, επομένως, σημαντικό είναι να κινηθούν έγκαιρα,να εκδώσουν και να διατηρούν ενεργή την ψηφιακή κάρτα ανεργίας, να ελέγξουν αν πληρούν τις προϋποθέσεις και να υποβάλουν την αίτηση για επίδομα μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες.